مقدمه

در تاریخ ۹ ژوئن ۲۰۲۵، رئیس‌جمهور ترامپ با صدور یک فرمان ریاست‌جمهوری جدید، صدور ویزا برای اتباع ۱۹ کشور، از جمله ایران را به‌طور قابل توجهی محدود کرد. اگرچه بسیاری از ایرانیان فرمان‌های ممنوعیت سفر در سال‌های ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ را به خاطر دارند، اما این فرمان جدید از لحاظ دامنه و شدت محدودیت‌ها متفاوت و حتی سخت‌گیرانه‌تر است.

در این مقاله، به عنوان یک وکیل مهاجرت در آمریکا، توضیح می‌دهم که این فرمان چه تاثیری بر ایرانیان دارد، چه کسانی مشمول یا معاف هستند، و آیا امیدی به لغو آن وجود دارد یا خیر.

اختیارات حقوقی رئیس‌جمهور برای صدور چنین فرمانی از کجا می‌آید؟

رؤسای جمهور آمریکا براساس بند ۲۱۲(f) قانون مهاجرت و تابعیت ایالات متحده می‌توانند ورود اتباع خارجی را به کشور ممنوع یا محدود کنند، در صورتی که ورود آنان به منافع ایالات متحده آسیب برساند. این اختیارات پیش‌تر نیز توسط دولت‌های مختلف، از جمله در فرمان ممنوعیت سفر سال ۲۰۱۷ توسط ترامپ، مورد استفاده قرار گرفته‌اند.

هدف و زمینه صدور این فرمان چیست؟

دولت اعلام کرده است که برخی کشورها، از جمله ایران، در زمینه تأیید هویت متقاضیان و اشتراک‌گذاری اطلاعات امنیتی با آمریکا همکاری کافی ندارند. این عدم همکاری به‌عنوان تهدیدی برای امنیت ملی و نظم عمومی معرفی شده و مبنای صدور این فرمان جدید بوده است.

ایران دوباره در لیست؛ اما این بار با شدت بیشتر

در فرمان‌های گذشته، مانند ممنوعیت سفر سال ۲۰۱۷، گروه‌هایی مانند دانشجویان و متقاضیان ویزای کاری از ایران مستثنی بودند. اما فرمان سال ۲۰۲۵ بسیار سخت‌گیرانه‌تر است و تقریباً تمام ویزاهای مهاجرتی و غیرمهاجرتی برای ایرانیان را تعلیق یا ممنوع کرده است.

چه نوع ویزاهایی برای ایرانیان ممنوع شده است؟

از ۹ ژوئن ۲۰۲۵، صدور انواع ویزای ایالات متحده برای اتباع ایرانی در سفارت‌ها و کنسولگری‌ها ممنوع است، مگر اینکه مشمول یکی از استثنائات معدود باشند:

• ویزاهای مهاجرتی (مانند انواع گرین کارت خانوادگی)
• ویزاهای غیرمهاجرتی مانند:
  • دانشجویی (F-1)
  • کاری (H-1B)
  • بازدیدکننده (B-1/B-2)
  • نامزدی (K-1)

نکته مهم: این فرمان تنها صدور ویزاهای جدید را محدود می‌کند و ویزاهای صادرشده پیش از ۹ ژوئن را باطل نمی‌کند. همچنین، افراد حاضر در داخل خاک آمریکا را در بر نمی‌گیرد.

چه کسانی از این ممنوعیت معاف هستند؟

بر اساس متن فرمان، برخی افراد به‌صورت خودکار معاف هستند:

• شهروندان آمریکا (از جمله دو تابعیتی‌ها)
• دارندگان گرین کارت (مقیمان دائم قانونی)
• دارندگان ویزای معتبر که پیش از ۹ ژوئن ۲۰۲۵ صادر شده
• افراد حاضر در آمریکا که برای تنظیم وضعیت (Adjustment of Status) اقدام کرده‌اند
• اقلیت‌های قومی یا مذهبی در ایران که مشمول برنامه‌های حمایتی یا پناهندگی هستند
• ویزاهای خاص خانواده شامل:
  • IR-1 / CR-1، IR-2 / CR-2، IR-5 (با مدرک قابل قبول مثل DNA)
  • ویزاهای فرزندخواندگی: IR-3، IR-4، IH-3، IH-4
• ورزشکاران حرفه‌ای و تیم‌های همراه برای مسابقات بین‌المللی مانند جام جهانی یا المپیک
• موارد دارای استثناء به دلیل منافع ملی آمریکا (NIE)

استثناء به دلیل منافع ملی (NIE) چیست؟

این استثناء به صورت موردی و فقط توسط وزیر امور خارجه آمریکا یا نماینده‌اش و با هماهنگی وزیر امنیت داخلی صادر می‌شود. فقط در شرایطی صادر می‌شود که سفر فرد به طور مستقیم در خدمت منافع ملی ایالات متحده باشد.

اهداف معمول مانند:

• تحصیل
• کار
• دیدار خانواده
  مشمول این استثناء نمی‌شوند.

در عمل، دریافت NIE برای متقاضیان ایرانی بسیار دشوار و نادر است.

آیا امیدی برای لغو یا کاهش ممنوعیت وجود دارد؟

بله – اما با احتیاط.

در متن فرمان آمده است که فهرست کشورها ظرف ۹۰ روز پس از صدور فرمان و سپس هر ۱۸۰ روز یک‌بار مورد بازبینی قرار خواهد گرفت. این بدان معناست که امکان تغییر یا لغو ممنوعیت وجود دارد، اما هیچ تضمینی نیست و روند آن خودکار نخواهد بود.

این فرمان چه کسانی را بیش از همه تحت تأثیر قرار می‌دهد؟

• دانشجویان ایرانی که پذیرش دانشگاهی گرفته‌اند ولی هنوز ویزا نگرفته‌اند
• برندگان لاتاری گرین کارت که منتظر مصاحبه هستند
• متقاضیان ویزای نامزدی (K-1)
• همسران و فرزندان دارندگان گرین کارت که منتظر مصاحبه ویزای مهاجرتی هستند
• افرادی که در مرحله «بررسی‌های اداری» (Administrative Processing) متوقف مانده‌اند و هنوز ویزا دریافت نکرده‌اند

تفاوت این فرمان با ممنوعیت سفر سال ۲۰۱۸ در چیست؟

ممنوعیت‌های قبلی در دوران ترامپ نیز سخت‌گیرانه بودند، اما در آنها استثنائات بیشتری برای ایرانیان وجود داشت، از جمله:

• دانشجویان (F-1)
• کارکنان متخصص (H-1B، O-1)
• ویزاهای خانوادگی خاص

اما فرمان ۲۰۲۵:

• تقریباً همه ویزاها را متوقف کرده
• فرآیند استثناء مشخص و شفاف ندارد
• مشمول کشورهایی فراتر از جهان اسلام است
• دسترسی به ویزای آمریکا را برای اکثر ایرانیان به‌طور کامل مسدود کرده است

 

نتیجه‌گیری

این فرمان برای بسیاری از خانواده‌ها، دانشجویان، و متخصصان ایرانی که به دنبال مهاجرت یا تحصیل در آمریکا بودند، ضربه‌ای جدی محسوب می‌شود. اگرچه مسیرهای محدودی برای استثناء وجود دارد و شاید در آینده تغییراتی اعمال شود، اما در حال حاضر این محدودیت به‌طور کامل اجرا می‌شود.

📞 اگر شما یا اعضای خانواده‌تان تحت تأثیر این فرمان هستید، برای بررسی وضعیت، ارزیابی گزینه‌ها و مشاوره حقوقی با ما در SHV Law Corporation تماس بگیرید.

ما اینجاییم تا کمک کنیم.